Στ. Χρηστίδη: «Δεν γεννιέται κάποιος εξαρτημένος από το αλκοόλ»

Ο ρόλος της οικογένειας, της παρέας, της κοινωνίας και της Πολιτείας – Ολοκληρώνεται αύριο το σεμινάριο ευαισθητοποίησης από την «ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ» και τα ΚΟΠΑ Κρήτης

Η κουλτούρα του αλκοόλ, η εξάρτηση, ο ρόλος της οικογένειας και του κοινωνικού περίγυρου, τα ερεθίσματα, οι δυσκολίες και η ψυχική υγεία βρέθηκαν στο επίκεντρο της συζήτησης για τη χρήση αλκοόλ, ένα ζήτημα με πολλές και διαφορετικές διαστάσεις.

Όπως ανέφερε, μεταξύ άλλων, μιλώντας στο Ράδιο 98,4, η ψυχίατρος Στέλλα Χρηστίδη, Διευθύντρια Θεραπευτικών Προγραμμάτων στον Εθνικό Οργανισμό Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων (ΕΟΠΑΕ), η σχέση με το αλκοόλ μπορεί να ξεκινά ως στοιχείο τρόπου ζωής και κοινωνικής κουλτούρας, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι οδηγεί αναπόφευκτα στην εξάρτηση.
Το σεμινάριο διοργανώνουν ο Σύλλογος «Η ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ» και τα Κλαμπ Οικογενειών με Προβλήματα από το Αλκοόλ (ΚΟΠΑ) Κρήτης και ολοκληρώνεται αύριο. Πρόκειται για πρόγραμμα εκπαίδευσης και ευαισθητοποίησης γύρω από τα προβλήματα που συνδέονται με την κατανάλωση αλκοόλ, με βάση την οικολογική-κοινωνική προσέγγιση και τη σύνδεση των ατομικών, οικογενειακών και κοινωνικών παραγόντων.

Η κ. Χρηστίδη ανέδειξε την ανάγκη το αλκοόλ να αντιμετωπίζεται όχι μόνο ως ζήτημα εξάρτησης, αλλά και ως ένα ευρύτερο ζήτημα δημόσιας υγείας και κοινωνίας. Όπως σημείωσε, το αλκοόλ διαθέτει τα κριτήρια για να χαρακτηριστεί «ναρκωτική ουσία».
Η κατανάλωση του όπως υπογράμμισε, αφορά ολόκληρο τον πληθυσμό και είναι βαθιά συνδεδεμένη με την ελληνική κοινωνική κουλτούρα καθώς συχνά συνοδεύει γιορτές, κοινωνικές εκδηλώσεις και οικογενειακές στιγμές.
Η πρόκληση, όπως τόνισε, είναι η ενημέρωση των πολιτών για τους κινδύνους και τις συνέπειες της κατανάλωσης, χωρίς η συζήτηση να περιορίζεται μόνο στους ανθρώπους που έχουν ήδη αναπτύξει εξάρτηση.

Οι νέοι και η σχέση τους με το αλκοόλ
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στους νέους και στους ανηλίκους. Η εφηβεία, η ανάγκη για ανεξαρτησία και αποδοχή από την ομάδα των συνομηλίκων, αλλά και οι κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες μέσα στις οποίες μεγαλώνει η σημερινή γενιά, αποτελούν παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν τη σχέση ενός νέου ανθρώπου με το αλκοόλ.
Επισημάνθηκε πως η εξάρτηση δεν προκύπτει από έναν και μόνο παράγοντα, καθώς: Βιολογικές προδιαθέσεις, οικογενειακό και κοινωνικό περιβάλλον, ψυχική κατάσταση και τρόπος διαχείρισης των αρνητικών συναισθημάτων μπορούν να συνδέονται μεταξύ τους και να διαμορφώνουν τη σχέση ενός ανθρώπου με το αλκοόλ.
Η χρήση του αλκοόλ ως μέσου ανακούφισης από το άγχος, τη θλίψη ή άλλα αρνητικά συναισθήματα μπορεί, σε ορισμένες περιπτώσεις, να δημιουργήσει έναν επαναλαμβανόμενο κύκλο χρήσης. Στη συνέχεια, η ανάπτυξη ανοχής μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση της κατανάλωσης, ενώ σε ανθρώπους που έχουν αναπτύξει εξάρτηση, η απότομη διακοπή του αλκοόλ μπορεί να προκαλέσει σοβαρό στερητικό σύνδρομο.

Από την οικογένεια στην κοινωνία
Κεντρικό μήνυμα της συζήτησης ήταν ότι η αντιμετώπιση των προβλημάτων που σχετίζονται με το αλκοόλ δεν μπορεί να αποτελεί αποκλειστικά υπόθεση των ειδικών ψυχικής υγείας.
Η οικογένεια, το σχολείο, οι κοινωνικοί φορείς, η Τοπική Αυτοδιοίκηση, η Πολιτεία, η Εκκλησία και, συνολικά, η κοινωνία έχουν σημαντικό ρόλο στην πρόληψη, την ενημέρωση και την έγκαιρη παρέμβαση.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στο παράδειγμα που δίνουν οι ενήλικες στα παιδιά, αλλά και στην ανάγκη αλλαγής αντιλήψεων που συνδέουν την κατανάλωση αλκοόλ με την κοινωνική αποδοχή ή ακόμη και με την έννοια του ανδρισμού.
Ένα δίκτυο ενημέρωσης και αυτοβοήθειας στην Κρήτη
Το σεμινάριο στο Ηράκλειο έχει ως στόχο, πέρα από την προσωπική ενημέρωση και ευαισθητοποίηση των συμμετεχόντων, να τους προσφέρει γνώσεις και εργαλεία ώστε να μπορούν να συμβάλουν στη δημιουργία και τη λειτουργία κοινοτήτων αυτοβοήθειας στην περιοχή τους.
Πρόκειται για τα Κλαμπ Οικογενειών με Προβλήματα από το Αλκοόλ (ΚΟΠΑ), στα οποία οι συμμετέχοντες μπορούν να δραστηριοποιηθούν ως «Υπηρέτες-Δάσκαλοι».
Η Κρήτη διαθέτει ένα οργανωμένο δίκτυο σχετικών δομών και ομάδων, ενώ, όπως επισημάνθηκε, υπάρχει δυνατότητα υλοποίησης ενημερωτικών δράσεων σε σχολεία, φορείς, συλλόγους και άλλες ομάδες του πληθυσμού.

Στόχος είναι η ενημέρωση να φτάσει όσο το δυνατόν πιο κοντά στην τοπική κοινωνία και να ενισχυθεί η δυνατότητα των ανθρώπων και των οικογενειών που αντιμετωπίζουν προβλήματα με το αλκοόλ να αναζητήσουν βοήθεια.

Στο μήνυμα της κας Χρηστίδη: «Η πρόληψη δεν αρχίζει όταν εμφανιστεί η εξάρτηση. Αρχίζει νωρίτερα — μέσα στην οικογένεια, στο σχολείο, στην κοινωνία και στον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε και συζητάμε το αλκοόλ».