Αντώνης Ανδρουλιδάκης : “Τι μας έχει συμβεί” το συλλογικό ιστορικό τραύμα και η τομή με τα Τέμπη

Ο Αντώνης Ανδρουλιδάκης MSc. Αναπτυξιακός και Κοινωνικός Ψυχολόγος, διδάσκων Ψυχολογία στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, ζει στη Λεμεσό , ενώ κατάγεται από την Σητεία. Με αφορμή το πρόσφατο βιβλίο του ” Τι μας έχει συμβεί

Το συλλογικό ιστορικό τραύμα και η θεραπεία του” από τις εκδόσεις “Νησίδες” , μιλάει στον 98.4 και εξηγεί γιατί όπως υποστηρίζει, η ελληνική κοινωνία κουβαλά ένα βαθύ συλλογικό ιστορικό τραύμα, το οποίο προέρχεται από συνεχόμενα ιστορικά πλήγματα (πόλεμοι, κατοχή, εμφύλιος, μνημόνια, τραγωδίες). Αυτό το τραύμα δημιουργεί μια μόνιμη αίσθηση ανυπεράσπιστου, έλλειψη εμπιστοσύνης, διχασμό, απογοήτευση, μειονεξία και τάση να αναζητούμε «σωτήρες». Το τραύμα μεταβιβάζεται από γενιά σε γενιά και μας κάνει ευάλωτους στη χειραγώγηση και στην αυτοκαταστροφή. Το βιβλίο ανοίγεται μέχρι τα πεδία της σύγχρονης γεωπολιτικής και του πως ο Ελληνισμός πρέπει να πορευτεί σε συνθήκες παγκόσμιας αβεβαιότητας και γυμνής μετάβασης των κοινωνιών , ιδίως στη λεγόμενη δύση. Όπως είπε στον 98.4 , η φράση της Μαρία Καρυστιανού «Φταίω για τα Τέμπη· επέτρεψα στους πολιτικούς να απαξιώσουν τη ζωή μας» δεν είναι αυτομομφή, δεν είναι μια μελό ρητορία.

Είναι κάτι πολύ πιο σπάνιο, είναι ηθική αυτοκριτική. Δεν μεταφέρει την ευθύνη από τους υπεύθυνους στον εαυτό της. Δεν τσιμπάει στο κυρίαρχο ενοχοποιητικό μοντελάκι του “είμαστε ο χειρότερος λαός και καλά μας κάνουν”. Είναι μια φράση που δεν ζητά συγχώρεση, αλλά επίγνωση.
Και γι’ αυτό ακριβώς εκθέτει το πολιτικό σύστημα. Γιατί την ώρα που μια μάνα βρίσκει το θάρρος να μιλήσει για ευθύνη, κανένας πολιτικός υπεύθυνος δεν έκανε ποτέ αντίστοιχη αυτοκριτική.
Ούτε για τα Τέμπη. Ούτε για το Σάμινα. Ούτε για το Μάτι. Ούτε για τη χρεοκοπία της χώρας. Ούτε για τις φωτιές και τις πλημμύρες που επαναλαμβάνονται σαν κανονικότητα. Δεν υπήρξε ποτέ ένα καθαρό «συγγνώμη» που να συνοδεύεται από ανάληψη ευθύνης. Μόνο μεταθέσεις, συμψηφισμοί, καταγγελίες των “Άλλων” ή του ίδιου του Λαού και εντέλει σιωπές. Τα Τέμπη ανέδειξαν δύο θεμελιώδη ελλείμματα της ελληνικής πολιτείας και, κατ’ επέκταση, του ίδιου του πολιτικού συστήματος: το έλλειμμα Ασφάλειας και το έλλειμμα Δικαιοσύνης και θεσμικής λογοδοσίας.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η Καρυστιανού δεν επέλεξε την πολιτική. Την υποχρέωσε η αποτυχία των θεσμών.
Όταν ένας πολίτης πρέπει να μεταφέρει το αίτημα για ασφάλεια και δικαιοσύνη από τους θεσμούς στην πολιτική αρένα, αυτό δεν είναι «πολιτικοποίηση του πόνου», είναι συνέπεια της κρατικοποίησης της αμέλειας και της αδιαφορίας. Είναι ένδειξη ότι η πολιτεία απέτυχε -και αυτό είναι διαχρονικό- να λειτουργήσει εκεί που όφειλε.